Đã một năm trôi qua kể từ ngày Donald Trump chính thức trở thành Tổng thống thứ 45 của nước Mỹ. Sự kiện ông thắng cử hồi đó là một cơn sốc không những cho nước Mỹ mà cho rất nhiều nước khác trên toàn thế giới. Bình tĩnh nhìn lại một năm qua, các hãng truyền thông lớn của CHLB Đức như  n-tv, n-24 đã có những đánh giá về vị tổng thống tai tiếng này. Để có thêm phân tích cho những ai không đọc được tiếng Đức, tôi đã dành thời gian lược lại những nét chính nhất của hai kênh thông tin uy tín nói trên.

Năm 2016 tình báo quân đội Nga đã dùng Hacker đột nhập vào cơ cấu bầu cử của 21 tiểu bang. Số liệu mật của Đảng dân chủ bị đánh cắp, sau này Wikileaks đăng công khai. Con trai và con rể Trump đã bí mật gặp một luật sư Nga với hy vọng lấy được những bí mật của bà Clinton. Phía Nga hy vọng rằng, nếu Trump lên làm tổng thống, nước Nga sẽ được nới lỏng cấm vận.

Ông cố vấn tranh cử của Trump tên là Papadopoulos cũng tìm cách lấy những thông tin không hay về Clinton để tung tin nhằm triệt hạ đối thủ. Sai lầm rất lớn của Clinton là khi bà làm Bộ trưởng bộ ngoại giao dưới thời Obama nhưng lại dùng Email riêng để trao đổi thông tin ngoại giao. Việc này bị FBI điều tra ít ngày trước khi bầu cử nên ảnh hưởng rất nhiều đến kết quả phiếu bầu.

Các chuyên gia thống nhất với nhau rằng, Clinton thất bại không phải vì phạm lỗi này, mà do bà là ứng cử viên không thực sự thuyết phục đối với dân Mỹ. Dù Trump là người mất cảm tình như vậy nhưng vẫn được bầu, giả sử có bầu lại, nhiều người cho rằng Trump vẫn trúng.

Từ ngày vào nhà trắng, Trump không thể thực hiện được lời hứa của mình trước cử tri, vì không thông qua được hạ viện và thượng viện. Ví dụ vấn đề xây tường ngăn biên giới với Mexico, vấn đề cấm người Hồi giáo nhập cảnh vào Mỹ, xóa bỏ chương trình  Cải cách y tế của Obama, cải cách hệ thống thuế. Không những thế, Trump còn rút nước Mỹ khỏi hiệp định thương mại tự do khu vực Thái Bình Dương (TPP), không phê chuẩn Hiệp ước về khí hậu họp ở Pari.

Khi bị truyền thông chỉ trích, Trump còn dọa rút giấy phép. Cách ăn nói, cách dùng ngôn từ của Trump không xứng với phong cách của một nguyên thủ quốc gia, chưa nói đến ông là nguyên thủ quốc gia quyền lực nhất thế giới. Từ cách bắt tay, đi đứng, điệu bộ trong khi nói đều thể hiện một người thiếu kinh nghiệm. Khi bắt được kẻ khủng bố dùng xe tải lao vào đám người ở New York, Trump đã lớn tiếng đòi tử hình tội phạm. Trump quên rằng mình đang là tổng thống, những phát ngôn chính thức như thế tức là can thiệp vào ngành tư pháp.

Nhiều người mong muốn có một phiên tòa quyết định truất quyền tổng thống của Trump. Nhưng để làm được điều đó, phải có quyết định của đa số đại biểu hạ viện và thượng viện, trong đó đảng Cộng  hòa lại chiếm số đông. Còn tự từ chức là điều không thể xảy ra, ngược lại ông đã bắt đầu quảng cáo cho việc tranh cử năm 2020.

Người duy nhất có thể lật ghế Trump chính là Robert Müller, thanh tra đặc biệt của chính quyền Mỹ về việc Trump có hợp tác với Nga trong vấn đề tranh cử hay không. Trong những thân tín của Trump, Paul Manafort, Richard Gates và Georg Papadopoulos đã bị bắt. Người ta cho rằng quân của Müller đang đến gần Nhà trắng.

Hiện tại mặc dù Trump có rất nhiều tai tiếng nhưng đảng dân chủ không tận dụng được cơ hội này. Mặt khác kinh tế Mỹ tăng trưởng 2,3%, thất nghiệp giảm còn 4,1%, chứng khoán Dow Jones tăng trên 23000 điểm. Nhưng các nhà kinh tế cho rằng, Trump chẳng đóng góp gì cho những thành tích ấy mà đó là sức khỏe  vốn dĩ có của kinh tế Mỹ. Trump là con người không thể biết trước được ông ta sẽ làm gì, đặc biệt trong xung đột với Bắc Triều tiên. Sự xung đột giữa hai nhân vật vừa liều vừa hung hãn Donald Trump và Kim Jong Un làm thế giới nín thở có thể trong thời gian dài nữa.

Nguyễn Thế Tuyền  tổng hợp

 

CÙNG CHUYÊN MỤC